Europese aanbestedingsdrempels 2026–2027 (en wat er onder de drempel gebeurt)

De Europese aanbestedingsrichtlijnen gelden niet voor elke overheidsaankoop. Ze gelden alleen volledig als de geraamde waarde van een opdracht een drempelwaarde bereikt. Daarboven moet de aanbestedende dienst een Europese procedure volgen en de aanbesteding op TED publiceren. Daaronder nemen de nationale regels het over.

Wie de drempels kent, begrijpt welke regels een aanbesteding volgt, waarom u sommige aanbestedingen op TED vindt en andere alleen op nationale portalen, en wat u van de procedure kunt verwachten.

Europese drempels geldig van 1 januari 2026 tot en met 31 december 2027#

Alle bedragen zijn exclusief btw.

Opdrachten op het gebied van defensie en veiligheid onder Richtlijn 2009/81/EG volgen de bedragen van de speciale sectoren (€ 432.000 voor leveringen en diensten, € 5.404.000 voor werken).

Deze bedragen zijn vastgesteld bij Gedelegeerde Verordeningen (EU) 2025/2152 (klassieke sector), 2025/2150 (speciale sectoren) en 2025/2151 (concessies) van de Commissie. De meeste zijn iets gedaald ten opzichte van 2024–2025, toen ze € 5.538.000 voor werken, € 143.000 en € 221.000 voor leveringen en diensten en € 443.000 voor de speciale sectoren bedroegen.

Geldig

1 jan. 2026 – 31 dec. 2027

Werken

€ 5.404.000

Leveringen/diensten centrale overheid

€ 140.000

Leveringen/diensten overige overheden

€ 216.000

Leveringen/diensten speciale sectoren

€ 432.000

Licht regime

€ 750.000

Waarom veranderen de drempels elke twee jaar?#

De Europese drempels weerspiegelen de verplichtingen uit de WTO-Overeenkomst inzake overheidsopdrachten (GPA), die zijn uitgedrukt in bijzondere trekkingsrechten (SDR). Elke twee jaar rekent de Commissie ze om naar euro op basis van recente wisselkoersen. Daarom gaan ze elke cyclus een beetje omhoog of omlaag.

Landen buiten de eurozone (bijvoorbeeld Zweden, Denemarken, Polen, Tsjechië) passen dezelfde drempels toe, omgerekend naar hun eigen munt; de Commissie publiceert die bedragen in het Publicatieblad.

Welke drempel voor leveringen en diensten geldt?#

De lagere drempel van € 140.000 geldt voor centrale overheidsinstanties, opgesomd in bijlage I bij Richtlijn 2014/24/EU (ministeries en nationale agentschappen). Alle andere overheidsorganisaties (provincies, gemeenten, ziekenhuizen, universiteiten) gebruiken € 216.000.

Er is één uitzondering voor defensie: centrale overheidsinstanties op defensiegebied passen € 140.000 alleen toe op de producten uit bijlage III; voor andere producten geldt € 216.000.

Voorbeeld: dezelfde aankoop, twee verschillende regels#

Een ministerie en een stad kopen allebei een driejarig IT-ondersteuningscontract ter waarde van € 180.000 in. Voor het ministerie ligt dat boven de drempel van € 140.000, dus de opdracht moet de Europese regels volgen en op TED worden gepubliceerd. Voor de stad ligt het onder € 216.000, dus volgt de stad de nationale regels onder de drempel en kan ze volstaan met publicatie op het nationale portaal.

Hoe wordt de geraamde waarde berekend?#

Aanbestedende diensten kunnen niet de regels kiezen door een laag bedrag te kiezen. Artikel 5 van Richtlijn 2014/24/EU bepaalt hoe de waarde wordt berekend:

• Het is het totale te betalen bedrag, exclusief btw, over de hele opdracht.

• Het omvat opties en verlengingen, en eventuele prijzen of betalingen aan inschrijvers.

• Is een opdracht verdeeld in percelen, dan wordt de waarde van alle percelen bij elkaar opgeteld.

• Een opdracht mag niet worden opgesplitst om de drempels te ontlopen.

• De waarde wordt geraamd op het moment dat de aankondiging wordt verzonden (of de procedure start).

Voor percelen is er een kleine uitzondering: de aanbestedende dienst mag afzonderlijke kleine percelen (onder € 80.000 voor leveringen en diensten, of € 1 miljoen voor werken) buiten de Europese procedure gunnen, zolang die percelen samen niet meer dan 20% van de totale waarde uitmaken.

Wat gebeurt er boven de drempel?#

Zodra een opdracht boven de drempel ligt, gelden de volledige Europese regels:

• de aankondiging wordt met eForms op TED gepubliceerd;

• de aanbestedende dienst gebruikt een van de procedures uit de richtlijn, met de bijbehorende minimumtermijnen;

• het UEA moet als voorlopig bewijs worden aanvaard;

• de aanbestedende dienst mag alleen de uitsluitingsgronden, selectiecriteria en gunningscriteria van de richtlijn gebruiken;

• afgewezen inschrijvers krijgen een opschortende termijn (standstill) voordat de overeenkomst wordt getekend, en kunnen beroep instellen op grond van de rechtsbeschermingsrichtlijnen.

Wat gebeurt er onder de drempel?#

Onder de Europese drempels stelt elk land zijn eigen regels vast. De meeste landen hebben nationale drempels waaronder aankopen met zeer lichte procedures of rechtstreeks kunnen worden gedaan. Enkele voorbeelden (controleer altijd de actuele nationale wetgeving):

Ook onder de drempels gelden vaak nog twee dingen:

• Beginselen uit het EU-Verdrag: heeft een opdracht een duidelijk grensoverschrijdend belang (bijvoorbeeld door de waarde of de ligging bij een grens), dan moet de aanbestedende dienst zorgen voor passende transparantie en gelijke behandeling.

• Eigen regels van de aanbestedende dienst: veel gemeenten hebben een inkoopbeleid dat boven lagere grenzen meerdere offertes of publicatie verplicht stelt.

Waarom drempels belangrijk zijn voor het mkb#

In aantallen ligt het merendeel van de aanbestedingen onder de Europese drempels, en die zijn vaak de beste instap voor kleine bedrijven:

• kleinere opdrachten betekenen proportionele eisen aan omzet en referenties;

• procedures zijn eenvoudiger, soms met één kort formulier;

• aanbestedende diensten zijn vaak lokaal, en dat u ze kent helpt.

Tegelijk bieden aanbestedingen boven de drempel sterke rechtsbescherming en een voorspelbaar proces. Een goede strategie is referenties opbouwen met opdrachten onder de drempel en daarna doorgroeien naar Europese aanbestedingen, eventueel als deel van een combinatie.

Snel overzicht#

Onthoudt u maar drie getallen voor 2026–2027, laat het deze zijn:

• € 216.000: leveringen en diensten voor de meeste aanbestedende diensten;

• € 140.000: leveringen en diensten voor de centrale overheid;

• € 5.404.000: werken.

Kijk in de aankondiging welke regels de aanbestedende dienst heeft toegepast. Daarin staat de rechtsgrond, en de website van de nationale aanbestedingsautoriteit publiceert de actuele nationale drempels.